prof. Alfred A. Tomatis (1920-2001) – był francuskim otolaryngologiem, audiologiem i foniatrą, twórcą treningu słuchowego określanego jako stymulacja audio-psycho-lingwistyczna (SAPL). Pełnił funkcję profesora Audio-Psycho-Fonologii w Paryżu.
Ukończył medycynę na Uniwersytecie Paryskim. Przez ponad 50 lat prowadził badania nad funkcjonowaniem ucha oraz nad związkiem pomiędzy słuchem, głosem, mową i językiem. Specjalizował się w otolaryngologii i zaburzeniach słuchu i mowy.
Podczas praktyki lekarskiej po II wojnie światowej, zaczął zajmować się problemem zawodowych uszkodzeń słuchu. W trakcie badań pracowników fabryki lotniczej narażonych na silny hałas, zauważył, że równocześnie z zaburzeniami słuchu pojawiają się problemy głosowe. Zwrócił także uwagę, że wielu kolegów ojca – śpiewaków operowych cierpi na podobne uszkodzenia słuchu jak pracownicy fabryki lotniczej.
W wyniku eksperymentów prowadzonych ze śpiewakami operowymi odkrył, że brak możliwości słyszenia określonych pasm częstotliwości powoduje, iż tych samych częstotliwości zaczyna brakować w spektrum głosu. Oznacza to, że człowiek nie jest w stanie wytworzyć w głosie tego czego nie słyszy.
Pogłębiając swoje obserwacje Tomatis zauważył ścisły związek pomiędzy słuchem i głosem. Rozpoczął serię eksperymentów dotyczącą reakcji i kontrreakcji słuchu na emisję głosu. Zaobserwowane zmiany pozwoliły mu stwierdzić, że głos i proces słuchania są ze sobą bardzo ściśle powiązane i opracował podstawowe założenia, na których opiera się dzisiejsza metoda kształcenia uwagi słuchowej i treningów słuchowych.
W celu praktycznej realizacji całego procesu Tomatis skonstruował aparat zwany Elektronicznym Uchem powodujący Efekt Tomatisa.
Badania profesora obejmowały również związek między lateralizacją słuchową, a jakością głosu. Tomatisa interesowało, czy prawe ucho słyszy inaczej niż lewe. Liczne eksperymenty i doświadczenia upewniły profesora, że prawe ucho jest tym, które pozwala precyzyjnie kontrolować głos i mowę.
Tomatis zaczął interesować się rolą ucha środkowego jako filtra decydującego o tym jakie spektrum dźwięku dociera do ucha wewnętrznego. Szczególnie ciekawy był funkcji dwóch małych mięśni znajdujących się w uchu środkowym – mięśnia napinacza błony bębenkowej i mięśnia strzemiączkowego. Uważał, że ich wspólne działanie blokuje dopływ do ucha częstotliwości niskich, które utrudniają rozumienie mowy, podkreśla natomiast spektrum częstotliwości wysokich, które decydują o jej rozumieniu.
Na potrzeby metody twórca stworzył analogowe ,,elektroniczne ucho”, które jest idealnym modelem ludzkiego ucha – „ćwiczy” ono ucho w taki sposób, aby mogło pracować bez zakłóceń.
Za swoje osiągnięcia został honorowym Rycerzem Zdrowia Publicznego Francji w 1951 roku.
Wszystkie eksperymenty i dogłębne studiowanie zagadnień doprowadził do sformułowania Trzech Praw Tomatisa.
Efekt Tomatisa: to wszelkie zmiany sposobu słyszenia uzyskane dzięki metodzie A. A. Tomatisa za pomocą analogowego elektronicznego ucha. Efekt ten został oficjalnie potwierdzony przez francuską Akademię Nauk w 1957 r.
Za swoje osiągnięcia Tomatis otrzymał wiele nagród, m.in. złoty medal w Brukseli przyznawany za działalność naukową (1958 r.).
Jako specjalista od ucha, nosa i krtani dr Tomatis osobiście leczył największych światowych wirtuozów m.in. Marię Callas, Pavarottiego, wielu aktorów jak Depardieu, D.Auteuil, E. Singer, Romy Schnaider.
Odkryciem Tomatisa jest określenie „muzykalne ucho”, które posiada pewną specyfikę – dobrze wykształconą funkcję wsłuchiwania tzn. uwagę słuchową. Ucho ma związek z całym ciałem ze względu na połączenia nerwowe, ma swój udział niemal we wszystkim co odczuwamy, jak postrzegamy otoczenie, jak reagujemy, jak się zachowujemy, wpływa na nasz nastrój, poziom energii etc. Badania dr Tomatisa pokazały, że uszy odgrywają kluczową rolę w kontroli głosu i mowy, ucho wpływa na świadomość ciała i kontroluje równowagę.
Wieloletnie badania doprowadziły Tomatisa do opracowania metody treningu uwagi słuchowej, której celem jest poprawa jakości słuchania poprzez odpowiednią stymulację układu słuchowego. Jego prace zmieniły sposób myślenia o relacji między uchem, głosem, emocjami i procesem uczenia się.
Ponadto założył Centra Tomatisa w wielu krajach na całym świecie. Współcześnie funkcjonuje ponad 250 ośrodków na całym świecie. Do Polski metoda Tomatisa została sprowadzona przez Małgorzatę Szurlej, audio–psycho–fonologa, która pracowała bezpośrednio pod kierunkiem prof. A. Tomatisa we Francji i Anglii.